Thánh Vinh Sơn NGUYỄN THẾ ĐIỂM

Tiểu sử

Thánh Vinh Sơn NGUYỄN THẾ ĐIỂM, Linh mục (1761 – 1838)
Cuộc đời thánh thiện.
Vinh Sơn Nguyễn Thế Điểm sinh năm 1761 tại An Do, gần Cửa Tùng, tỉnh
Quảng Trị. Lớn lên cậu theo học tại chủng viện Kẻ Vĩnh, Nam Định thuộc địa
phận Tây Đàng Ngoài, và sau được thụ phong linh mục.
Lãnh nhiệm vụ chánh xứ Cồn Nam và coi sóc giáo hữu các vùng lân cận
thuộc hạt Bố Chính, cha Vinh Sơn Điểm nêu gương vị mục tử đạo đức, nhân tử
hay thương giúp người nghèo khổ, chuyên cần giảng truyền lời Chúa, nhiệt tình

ban phát các bí tích cho giáo dân và loan báo Tin Mừng cho muôn dân. Ngài rất
quan tâm, chuyên chú huấn luyện và đào tạo các thầy giảng. Mặc dầu đã cao
niên, với tinh thần hy sinh cao độ, ngài vẫn ăn chay mỗi tuần hai ngày, thứ tư và
thứ bảy, hẳn là có ý tôn kính Đức Maria và thánh Giuse.
Đi về đâu...?
Vào năm 1838, cuộc bách hại Công Giáo của vua Minh Mạng trở nên ác liệt
hơn. Ngày 02.07 năm ấy, quan quân tầm nã vùng Bố Chính truy lùng thừa sai
Candalh Kim, bắt được linh mục Vũ Đăng Khoa, trước là phó xứ của linh mục
Vinh Sơn Nguyễn Thế Điểm, cùng với hai thầy giảng Đức và Khang tại làng Lệ
Sơn, rồi nộp các vị cho quan Đồng Hới. Bị tra khảo đau đớn, thầy Khang đã tiết
lộ nơi ẩn trú của cha Borie Cao. Quân lính liền được lệnh truy nã bủa vây khắp
vùng Bố Chính. Quan chưa tìm thấy vị thừa sai, nhưng khi đến gần làng Đơn Sa,
họ bắt được linh mục Vinh Sơn Điểm và một chú học trò.
Nguyên do khi nghe tin cha Khoa bị bắt, cha Điểm sai chú Sang đến làng An
Bì hỏi giáo hữu có sẵn lòng cho ngài đến trú ẩn không? Giáo hữu thấy làng mình
không đủ bảo đảm an ninh, nên không dám nhận lời. Vị linh mục lão thành còn
đang lang thang ngoài rụông đồng, nhận được câu trả lời như thế, không biết đi
về đâu để tìm nơi ẩn trú. Ngài tiếp tục đi một quãng nữa thì bị bắt giải về Đồng
Hới. Trong tù linh mục Vinh Sơn Điểm gặp lại cha Khoa, và mấy tuần sau gặp
cha Cao, thầy giảng Nguyễn Khắc Tự, rồi ông Trùm Nguyễn Hữu Quỳnh. Cả
năm chứng nhân Chúa Kitô sau này đều được phúc tử đạo.
Thà chết trăm lần.
Trong lần tra vấn đầu tiên vì mệt mỏi và sợ hãi, cha Vinh Sơn Điểm lỡ lời
khai ra mấy nhà giáo hữu, nhưng ngài rất mạnh dạn tuyên xưng đức tin, nhất
quyết không bước qua ảnh Chuộc Tội. Đến khi cha Cao vào tù cho biết những
lời khai ấy đã làm tổn hại một số giáo hữu, cha Điểm tìm cách sửa lỗi, thưa lại với
quan:

- Tôi già nua lẩm cẩm, trong lúc sợ hãi quá, đã khai dông dài, có khi gây oan
ức cho một số người. Xin quan bỏ qua lời khai của tôi, đừng bận tâm đến những
người ấy kẻo lầm.
Những cuộc tra khảo sau này chung với cha Cao và cha Khoa, ngài thường
im lặng. Tuy nhiên, khi cần thiết, ngài cũng lên tiếng minh chứng niềm tin của
mình. Một lần quan hỏi ngài:
- Này đạo trưởng Điểm, Hoàng thượng đã ra lệnh cấm đạo rất ngặt, dầu vậy,
nếu ông chịu quá khóa, ta sẽ tha ông ngay tức khắc.
Cha đáp:
- Tôi thà chết trăm lần, chẳng thà quá khóa.
Vì đã 77 tuổi, cha Điểm không bị đánh đập, luật pháp đương thời cấm tra tấn
tù nhân cao tuổi.
Trong thời gian bị giam giữ, cha Vinh Sơn đã luôn nêu gương đạo đức trung
kiên cho các tín hữu cũng bị bắt và đối xử bác ái quảng đại vớí các bạn tù ngoại
giáo. Ngài chia sẻ lương thực và khuyên họ sống ngay chính lương thiện. Tại
đây, cha Điểm cũng được vinh dự chia sẻ niềm vui của cha Cao qua văn thư Tòa
Thánh đặt vị này làm Giám mục địa phận Tây Đàng Ngoài. Được Đức cha Cao
khuyên bảo và ban các bí tích cần thiết, cha Vinh Sơn Điểm như được thêm ơn
Chúa Thánh Thần, càng ngày cha càng tỏ ra can đảm vững tin hơn, đêm ngày
cha cầu nguyện và mong ước được hiến mạng sống để làm chứng cho đạo Thánh
Chúa Kitô.
Ngày 24.11.1838, bản án được vua Minh Mạng chuẩn phê về tới Đồng Hới.
Ước nguyện của vị mục tử lão thành được thỏa mãn, ngài bị kết án xử giảo. Ba vị
tông đồ mục tử: Đức cha Cao, cha Khoa và cha Vinh Sơn Điểm được dẫn ra pháp
trường. Người lính đi đầu cầm tấm thẻ ghi chữ Hán cho mọi người biết đây là
đây là đạo trưởng tả đạo cố chấp bất tuân lệnh vua nên phải chết
Đến nơi xử, cha Vinh Sơn Điểm quỳ xuống cầu nguyện một lát. Quân lính

thi hành nhiệm vụ, trói chân cha vào cột, quấn dây thừng vào cổ, và theo hiệu
lệnh, họ kéo mạnh hai đầu dây cho đến khi vị chứng nhân Chúa Kitô tắt thở.
Cha Phêrô Nguyễn Đăng Khoa cũng bị xử như vậy. Riêng Đức cha Cao bị trảm
quyết cùng ngày ngay tại đây. Người ta chôn cất ba vị tử đạo ngay tại pháp
trường Đồng Hới. Về sau linh mục Tự cải táng hài cốt về nhà thờ họ Hướng
Phương.
Linh mục lão thành Vinh Sơn Nguyễn Thế Điểm được Đức Giáo Hoàng Lêo
XIII suy tôn lên bậc Chân Phước ngày 27.05.1900.